Tuingereedschap dat blijft werken: zo houd je het in topconditie

Goed tuingereedschap maakt het werken in de tuin een stuk prettiger. Toch vergeten veel mensen dat spades, schoffels en snoeischaren ook onderhoud nodig hebben. Wie zijn gereedschap goed verzorgt, hoeft minder vaak nieuwe spullen te kopen. En dat is niet alleen fijn voor de portemonnee, maar ook beter voor het milieu. In deze blog lees je alles over het kiezen, gebruiken en onderhouden van je tuin-uitrusting.

De juiste gereedschappen voor elke klus in de tuin

Niet elk stuk gereedschap is geschikt voor elke taak. Een spade gebruik je om de grond om te spitten, terwijl een schop meer bedoeld is voor het scheppen en verplaatsen van grond of compost. Een hark is handig voor het harken van bladeren en het egaliseren van de grond. Voor het snoeien van struiken en hagen gebruik je een snoeischaar of heggenschaar. Wie groenten of bloemen kwikt, heeft vaak ook baat bij een planttrowel, een kleine handschep die precies past voor het maken van plantgaten. Het is slim om te beginnen met de basisstukken en daarna te kijken welke gereedschappen je nog mist. Koop liever een paar kwalitatieve stukken dan een grote set van mindere kwaliteit. Goed gereedschap is vaak gemaakt van staal met een stevige houten of kunststof steel, en gaat bij goede zorg jarenlang mee.

Reinigen na gebruik voorkomt roest en slijtage

Na elke tuinsessie is het slim om je gereedschappen schoon te maken. Aarde die aan het metaal blijft zitten, trekt vocht aan en dat leidt op den duur tot roest. Verwijder vuil met een oude borstel of een stuk doek. Is het gereedschap erg vuil, dan helpt een beetje water om de aarde los te weken. Droog alles daarna goed af, want vochtig metaal roest snel. Heb je al roestplekken ontdekt? Dan kun je die verwijderen met staalwol of een staalborstel. Ook alledaagse middelen zoals azijn of een mengsel van zout en limoensap werken goed tegen roestvorming. Spoel het stuk daarna af en droog het grondig. Zorg er ook voor dat de steel in goede staat blijft. Houten stelen kunnen uitdrogen en barsten, waardoor ze minder stevig worden. Een keer per jaar wrijven met lijnolie houdt het hout soepel en sterk.

Slijpen houdt snijdend gereedschap scherp

Scherp gereedschap werkt prettiger en is minder zwaar voor je handen en armen. Een stompe snoeischaar perst de tak fijn in plaats van hem netjes door te snijden, wat ook slecht is voor de plant. Slijpen doe je met een wetsteen of een speciale slijpvijl. Gebruik bij het slijpen met een wetsteen altijd een beetje olie in plaats van alleen water, want dat zorgt voor een betere slijpwerking en beschermt de steen. Houd de steen in een vaste hoek langs het metaal en maak gelijkmatige bewegingen. Doe dit totdat de snede weer scherp aanvoelt. Voor schoffels en spades is slijpen ook zinvol, al is de aanpak iets anders dan bij een snoeischaar. Met een vijl werk je de stompe rand van de schoffel bij door in één richting over het metaal te bewegen. Wissel niet van richting, want dat maakt het metaal juist ruwer. Na het slijpen is het goed om het metaal in te vetten met een dunne laag olie, zodat het beschermd blijft tegen vocht.

Goed opbergen verlengt de levensduur van je spullen

Waar je je gereedschap bewaart, heeft meer invloed dan veel mensen denken. Gereedschap dat buiten blijft liggen, heeft te maken met regen, zon en wisselende temperaturen. Dat tast zowel het metaal als het hout aan. Een droge schuur of een afgesloten tuinkast is de beste plek. Hang gereedschap met lange stelen bij voorkeur op aan haken, zodat ze niet op de grond liggen. Zo voorkom je dat de stelen doorbuigen of dat je er per ongeluk op stapt. Kleinere stukken zoals handschopjes en snoeischaren bewaar je het best in een mand of bak, zodat ze niet verspreid raken. Voor het nieuwe tuinseizoen begint, is het een goed moment om alles even na te lopen. Controleer of stelen stevig vastzitten, of er roest is en of snijdende delen nog scherp zijn. Zo begin je het seizoen goed voorbereid en heb je onderweg geen vervelende verrassingen.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik mijn tuingereedschap slijpen?
Snijdend gereedschap zoals snoeischaren slijp je het best aan het begin en het einde van het tuinseizoen. Merk je tussentijds dat een schaar of schoffel minder goed snijdt, dan is het verstandig om eerder te slijpen. Bij regelmatig gebruik is één tot twee keer per jaar een goede richtlijn.

Wat is het beste middel om roest van metalen gereedschap te verwijderen?
Roest van metalen gereedschap verwijder je goed met staalwol of een staalborstel. Wil je liever een huismiddel gebruiken, dan werkt azijn of een mengsel van zout en limoensap ook prima. Laat het middel een tijdje inwerken, schuur de roest weg en droog het gereedschap daarna goed af.

Hoe voorkom ik dat houten stelen barsten of uitdrogen?
Houten stelen blijven langer goed als je ze af en toe behandelt met lijnolie. Die olie trekt in het hout en houdt het soepel. Bewaar gereedschap met houten stelen altijd binnenshuis op een droge plek, want vocht en directe zon laten het hout sneller vergaan.

Kan ik gewoon water gebruiken om tuinspullen schoon te maken?
Water is prima voor het verwijderen van aarde, maar zorg er altijd voor dat je het gereedschap daarna volledig droogwrijft. Als er vocht achterblijft op het metaal, ontstaat roest. Bij stelen van hout is het beter om zo min mogelijk water te gebruiken en ze snel te drogen.